‘Als ìk de informatie niet makkelijk kan vinden, dan ga ik er vanuit dat de gebruiker het al helemaal niet kan vinden’, werd mij laatst op een borrel verteld door een medewerker van een overheidsorganisatie. Deze gedachtegang hoor ik vaker (hoewel steeds meer bedrijven UCD technieken inzetten om de gebruiker centraal stellen, ‘we zitten teveel vast aan onze eigen termen en indelingen’).
De aanleiding van het RdMC om de UCD aanpak in te voeren, om de gebruikers eerder en meer te betrekken bij de ontwikkeling van producten, werd sterk getriggerd door de inzichten ontstaan door de deliverables uit het RdMC Portaal onderzoek van 2007. Een daarvan is een Mentaal Model (pdf), welke het werk beschrijft vanuit het standpunt van de gebruikers in hun eigen woorden. Vaak werd gedacht binnen het RdMC dat vanuit hun expertise over onderwijs men wel wist ‘wat de gebruiker wil’. Echter hun oplossing leiden ertoe dat gebruikers geregeld af haakte (’het zou ons moeten ondersteunen maar het kost alleen maar tijd’) of geen idee hadden wat het RdMC allemaal te bieden heeft. Informatie waar wel behoeften aan was bleek uit de interviews.
Een mentaal model vertelt hoe mensen denken en omgaan met hun taken en doelen. Het representeert de manier waarop gebruikers dingen doen, vb. hoe ze een probleem oplossen of een proces afronden. Zo weten we hoe gebruikers hun aanpak organiseren en of ze zaken op dezelfde manier aanpakken als een ander persoon. De rol van een systeem is de mensen te ontladen door werk te automatiseren.
In de navigatie en structuur voor het nieuwe portaal hebben we het MM als plattegrond gebruikt. Door crossselecties komen docenten op verschillende manieren bij juiste informatie en krijgen op het juiste moment feedback over de status van ontwikkeling van een geclusterd stuk informatie. De fase van ontwikkeling van producten leiden regelmatig tot frustraties bij gebruikers, ‘geef aan hoe ver je bent dan hoef ik niet eerst daar te gaan kijken voor 4 regels tekst.’
Het re-design heeft meer deliverables opgeleverd:
- Cultureel model
- Personas
- Scenario’s m.b.v. personas (hoe wordt de site gebruikt)
- Systeemstructuur
- Informatie analyse
- Geteste wireframes en navigatiesystemen
- Grafisch ontwerp
- Handleiding
Allemaal worden ze her ingezet bij de projecten die gestart zijn om de UCD principes in te voeren in de organisatie. Het Verdiepingsonderzoek gaat verder met het modelleren van het werkgebied van docenten, zodat straks voor alle medewerkers van het RdMC werkbare deliverables hebben om producten te ontwikkelen die de gebruiker beter gaan ondersteunen.
Volgende keer: meer deliverables en aanpak onderzoek Portaal RdMC en de vorderingen binnen het Verdiepingsonderzoek.
Mentaal model uit Portaal onderzoek 2007
Karin van den Driesche - Filterdesign
